Văn là người, do đó, hãy là người trước khi viết văn
Văn là người, do đó, hãy là người trước khi viết văn
![]()
Văn là người, do đó, hãy là người trước khi viết văn.
Viết văn không nguy hiểm nhưng viết văn bậy chắc chắn sẽ bị bộ lọc của nhân dân gạt bỏ ra khỏi đời sống xã hội
Sự rụt rè hay lo sợ trước "sự nguy hiểm và rủi ro" của ngòi bút đôi khi chỉ là cái cớ cho sự yếu kém trong tư duy biểu đạt. Thực chất, viết văn chưa bao giờ là một hành động nguy hiểm nếu người cầm bút giữ được sự trong sáng, chuẩn mực và tinh thần trách nhiệm. Vấn đề không nằm ở chỗ viết văn đáng sợ hay không, mà nằm ở chỗ viết văn bậy mới là điều khiến ngòi bút tự chuốc lấy sự hiểm họa và quay lưng từ công chúng.
Nhìn vào thực tế đời sống văn chương hiện nay, không khó để bắt gặp những dòng trạng thái hay bài viết công khai trên mạng xã hội bộc lộ rõ sự lủng củng về cú pháp, đứt gãy về logic và nghèo nàn về phông nền văn hóa. Sự cẩu thả trong kỹ thuật viết, sự dễ dãi trong việc lắp ghép các câu chữ, mượn ý gượng gạo để tạo vẻ thâm trầm đã phơi bày một trình độ hành văn non tay, thiếu tôn trọng công chúng. Khi người cầm bút hạ thấp tiêu chuẩn nghề nghiệp, biến ngôn từ thành những sản phẩm hời hợt, họ đang tự đặt mình vào thế đối đầu với sự tinh tế của ngôn ngữ dân tộc.
Áp lực mưu sinh hay sức nặng của "cơm áo" thường được đem ra làm lời biện minh cho sự sa sút trong chất lượng sáng tác. Tuy nhiên, lịch sử văn học đã chứng minh điều ngược lại qua những tấm gương lớn lao, điển hình như J.K. Rowling. Dù phải trải qua hàng chục năm sống trong cảnh kham khổ cùng cực, đơn thân nuôi con và đối mặt với muôn vàn khó khăn vật chất, bà vẫn không bao giờ thỏa hiệp với sự cẩu thả hay viết ra những trang văn bậy bạ, rỗng tuếch. Sức ép sinh kế không làm lu mờ đi bản ngã, mà trái lại, chính sự kiên định trong rèn giũa ngòi bút và tôn trọng độc giả mới là chìa khóa tạo nên những giá trị nghệ thuật trường tồn.
Ngược lại, sự cẩu thả trong kỹ thuật viết và sự hời hợt trong đời sống văn chương chính là nguyên nhân sâu xa làm cho ngày càng ít độc giả mặn mà với các tác phẩm đương đại. Công chúng ngày nay, đặc biệt là những người có tư duy phản biện, không dễ bị đánh lừa bởi những câu chữ hào nhoáng bề ngoài nhưng rỗng tuếch bên trong. Chỉ cần đọc qua vài dòng status hay một bài viết ngắn trên không gian mạng, trình độ và thái độ của người viết đã bị phơi bày rõ ràng.
Đời sống xã hội và lòng tin của công chúng luôn sở hữu một hệ thống "bộ lọc" tự nhiên vô cùng nghiêm khắc. Những ngòi bút thiếu trách nhiệm, lười biếng trong tư duy và cẩu thả trong kỹ thuật cuối cùng sẽ tự bị đào thải. Chỉ khi nào người cầm bút vượt qua được cám dỗ của sự dễ dãi, giữ vững bản ngã trước áp lực vật chất và mài giũa từng con chữ bằng sự liêm sỉ nghề nghiệp, văn chương mới tìm lại được sức nặng đích thực và vị thế tôn nghiêm trong lòng xã hội.
English

Phản hồi về bài viết